تاریخ: ۱۳۹۴/۰۲/۳۰
نویسنده :  گروه گوهرشناسی اسمان

الماسهای ترمیم شده

الماس بعنوان سنگی قیمتی و کالایی سرمایه ای همواره مورد توجه مردم قرار دارد. روشهای ترمیمی گوناگون بر روی بسیاری از سنگهای قیمتی مانند یاقوت و زمرد بطور معمول برای اکثر جواهر فروشان و برخی از مصرف کنندگان شناخته شده میباشد . بطور مثال پر شدگی ترکهای زمرد توسط روغن امری عادی و قابل قبول برای بازار مصرف میباشد حتی پرشدگی ترکها دربرخی یاقوتها توسط نوعی شیشه که بنام یاقوتهای glass filledمعروف هستند روشی متداول و شناخته شده محسوب میشود.

اما در حال حاضر افزایش شمار الماس هایی که ترکهای آنها با مصالح تر میمی پر شده اند (fracture filled diamond)چالش مهمی در صنعت الماس بخصوص از نظر شناسایی و دوام انواع روش های ترمیمی بکار رفته محسوب میشود.یکی از بحث بر انگیز ترین روش های تر میمی سنگهای قیمتی که در دهه های گذشته پدیدار گشته پر کردن ترک های به سطح رسیده در الماس های تراش داده شده است.
در اوایل دهه 1980 میلادی شخصی بنام یهودا (Yehuda)روش ابداعی خود را که پر کردن ترک های الماس بود به طور گسترده تبلیغ نمود . این الماس ها توسط شرکت Yehuda Diamond Co.درمعرض فروش قرار گرفتند.
روش ترمیمی این شرکت بطور خلاصه به این شرح است که ابتدا الماس تمیز شده و سپس برای ممانعت از سوختن الماس ،درزها و ترک های  رسیده به سطح الماس در حالت خلاء با مواد شیشه ای مذاب در دمای بسیار بالا پر می گردد،سپس الماس را به دمای محیط رسانده و در انتها سطوح الماس از شیشه های اضافی ریخته شده تمیز می گردد.
از آن زمان تا کنون پر کردن ترک و شکا ف های الماس به گو نه ای گسترده شده که امروزه یکی از متداولترین روش های ترمیمی بکار رفته بر روی الماس ها به شمار میرود ، با این وجود هنوز بسیاری از جواهر فروشان احتمال پر شده بودن ترکهای الماس و حذف ترکها بوسیله این روش را به ذهن خود راه نمی دهند. بسیاری از آنان نه تنها از وجود این نوع الماسها بی خبرند بلکه در صورت اطلاع نیز از روش های تشخیص آنها بی اطلاع می باشند.
بخش بزرگی از سنگهای ترمیم شده به روش یهودا در بازار آمریکا توزیع گردیده است . بنابر گفته آقای Ron Yehudaشرکت آنها ترجیحا الماسهای در اوازنی کمتر از 0.25 قیراط را ترمیم نمیکند و عمده الماسهای ترمیمی که توسط این شرکت انجام میگردد 0.5 قیراط یا سنگین تر است.
ازدیاد شرکت هایی که در حال حاضر روشهای ترمیمی ابداع شده جدیدی را ارائه می دهند خود گواه افزایش تعداد سنگهای الماس پر شده در بازار است . شرکت Gemesis که شاخه ای از شرکت Kossاست با تبلیغ متفاوت با عبارت الماس های با پاکی افزایش یافته به روش کاس (Koss Clarity Enhanced Diamond)وارد بازار آمریکا و استرالیا شده بود.
بنابر گفته مدیر عامل این شرکت در طول سه سال این شرکت بیش از نیم میلیون قطعه الماس با وزن 0.1 تا 15.5 قیراط در پرونده خود دارد.
بدلیل شمار زیاد شرکت هایی که روش های ترمیمی مختلفی برای پر کردن ترکهای الماس با مواد متفاوت انجام می دهند، مقداری پیچیدگی در تعیین تشخیص و همچنین ماندگاری مواد پر شدگی بوجود آمده است .بعنوان مثال گفته میشود که الماسهای پر شده به روش Kossفلاش افکت (flash effect)بسیار کمی را از خود نشان می دهد. همچنین این شرکت ادعا میکند که خصوصیات اپتیکی ماده پر کننده درز و ترک در روش کاس به گونه ای است که رنگ الماس دست نخورده باقی میماند،همچنین ترک های موجود بدون هیچگونه محبوس شدن حباب هوا در ماده پر کننده ،پس از پر شدن ناپدید میشوند و نور بدون شکست از داخل الماس عبور میکند.همچنین این شرکت ادعا میکند که مواد داخل ترکها در برابر درجه حرارت تا 450 درجه سانتیگراد ،مواد اسیدی و یا قرار گرفتن در معرض التراسونیک مقاوم هستند.البته تمامی آنها فقط ادعا بوده و در بسیاری از موارد عکس آن ثابت شده است ،همچنین این مواد به مرور زمان خاصیت و مقاومت خود را از دست داده و دوام آنها کم میشود.
با ازدیاد تعداد الماسهای پر شده در بازار ،هشدارواطلاع رسانی زیاد شده و نزدیک به بیست سال است که بسیاری از آزمایشگا های معتبر صدور گواهینامه برای الماس طبق خواسته کنفدراسیونهای جهانی مربوط به جواهرات و سنگهای قیمتی از درجه بندی الماس های پر شده خودداری میکنند.همچنین CIBJOمسئله پر کردن ترک های الماس را مورد توجه قرار داده و هشدارهایی درباره مسئولیت های  قانونی جواهر فروشان در صورت عدم اطلاع رسانی مناسب آنها به مشتریان در هنگام خرید الماس پرشده و یا عدم ذکر احتمال پایین بودن دوام آنها مطرح نموده است.
در بازار ایران متاسفانه عدم اطلاع بسیاری از جواهر فروشان از این موضوع مشکلاتی را هم برای همکاران محترم و هم خریداران عزیز بوجود آورده است .در حال حاضر به خاطر افزایش قیمتها ی الماس در بازارهای جهانی و نیاز به سنگی با قیمت مناسب تر مواردی از الماس های پر شده در سایز های مختلف در بازار ایران مشاهده شده که با عدم اطلاع جواهر فروشان از ویژگیهای این سنگ در حال خرید و فروش است و احتمال مواجه شدن با این الماسها در معاملات روزمره بیش از پیش قوت میگیرد ،در نتیجه چگونگی شناسایی الماسهای پر شده برای همکاران محترم ضروری بنظر میرسد.